Dronabinol – za i przeciw

M. Turzyniecka, M. Kałuża, M. Świderek

Czym jest Dronabinol?
Syntetyczny THC (tetrahydrokannabinol). Jest agonistą receptorów kannabinoidowych CB1 i CB2. Receptory CB1 znajdują się głównie w ośrodkowym układzie nerwowym, a także w tkankach obwodowych m.in. w sercu i tkance tłuszczowej. Receptory CB2 są obecne głównie w komórkach odpornościowych.
Gdzie jest stosowany? Ze względu na swoje właściwości jest z powodzeniem stosowany w leczeniu takich schorzeń jak:
Stwardnienie rozsiane:. W 2011 roku na podstawie badań przeprowadzonych przez Novotna et al.’s dopuszczono do obrotu w Niemczech preparat zawierający wyciąg z konopi indyjskich. W toku przeprowadzonych badań wykazano, że preparat ten znacznie zmniejszył spastyczność i stany skurczowe mięśni w SM oraz znacznie polepszył jakość snu pacjentów. Dronabinol zawarty w preparacie Sativex (pierwszy preparat na bazie marihuany zarezerwowany w Europie) jest stosowany w stanach umiarkowanej lub ciężkiej spastyczności u pacjentów, u których terapia złożona nie przynosi wystarczających rezultatów [1,6].
Nudności i wymioty po chemioterapii: W 1985 roku FDA zatwierdziła dwie kanabinoidowe pochodne, dronabinol i nabilone, do leczenia CINV (nudności i wymioty wywołane chemioterapią), których leczenie innymi środkami było nieskuteczne [2]. W leczeniu nudności wywołanych chemioterapią dronabinol był tak samo skuteczny jak ondansetron [1].
Anoreksja: badania przeprowadzone na grupie 139 pacjentów wykazały skuteczność dronabinolu w leczeniu braku łaknienia i utraty masy ciała u pacjentów z chorobami nowotworowymi i chorobą Alzheimera [1].
Chroniczny ból: dronabinol jest skuteczny w leczeniu przewlekłego bólu spowodowanego m.in. chorobą nowotworową, reumatyzmem, fibromialgią [1].
Prowadzone badania dowodzą o pozytywnych skutkach działania dronabinolu, które w przyszłości mogą być wykorzystane w nowych terapiach leczenia chorób i zaburzeń psychicznych [4].
Kiedy zachować ostrożność przy stosowaniu dronabinolu?
Osoby przyjmujące dronabinol powinny być informowane aby nie prowadzić pojazdów, obsługiwać urządzeń mechnanicznych oraz nie wykonywać niebezpiecznej pracy, dopóki u danego pacjenta nie stwrdzi się bezpieczeństwa stosowania.
Stosowanie dronabinolu u pacjentów z demencją starczą może pogłębić jej skutki oraz wywoływać senność i zawroty głowy. Terapia u tych pacjentów musi być monitorowana.
Dronabinol może także uwrażliwić grupę tych pacjentów na działanie leków hipotensyjnych [3].

Efekty uboczne: Najbardziej powszechnym efektem ubocznym jest uczucie euforii lub upojenia. Inne efekty uboczne to m.in. zawroty głowy, oszołomienie, skłonność do zapadania w sen i anormalne myślenie [5].
Trwają spekulacje czy długotrwałe stosowanie dronaboniolu może spowodować trwałe zaburzenie funkcji poznawczych. Jednakże na podstawie aktualnych danych możemy przypuszczać, że tylko stosowanie bardzo wysokich dawek, kilkukrotnie przekraczających stężenia terapeutyczne może wywołać ten efekt. Wydaje się oczywiste, ze ryzyko to jest wyższe u dzieci i młodzieży (zwłaszcza w okresie dojrzewania) i dlatego stosowanie tego typu środków musi przemyślane i ostrożne.

1. Grotenhermen F, Müller-Vahl K. The Therapeutic Potential of Cannabis and Cannabinoids. 2012 July
2.Todaro B. Cannabinoids in the treatment of chemotherapy-induced nausea and vomiting.2012 Apr.
3.US Natl Inst Health; DailyMed. Current Medication Information for DRONABINOL capsule 2010 September
4. Crippa S, Zuardi AW, Hallak JEC Therapeutical use of the cannabinoids in psychiatry. 2010 May
5. http://hyperreal.info/node/2781
6. http://pl.wikipedia.org/wiki/Sativex